Home / Overweging / Overweging

Overweging

Overweging Klooster Huissen, zondag 27 september 2020  

 

Ezechiël 18,25-28     Matteüs 21,28-32

 

Wie van u leeft er tot nu toe crescendo, alles in één rechte lijn omhoog, zonder twijfels en omwegen? Gefeliciteerd! Je bent een buitengewoon supermens! De meesten, en daar reken ik mijzelf gemakshalve ook onder, komen in de loop van hun leven regelmatig in twijfelachtige doolhoven met hobbels en vraagtekens terecht.

Een eens gegeven jawoord vraagt om heroverweging. Bijvoorbeeld: Ik heb ooit een studie voortijdig afgebroken, een baan beëindigd en het leven met medezusters in een communiteit op onverwachte wijze moeten stoppen.

Of omgekeerd: na een overtuigend ‘nee’, mij niet gezien, begon ik te aarzelen, gaf ik mijzelf gewonnen. Ik gaf toch een positief ja-antwoord op een aan mij gestelde vraag.

Ik ben bestuurslid van een katholieke vrouwenorganisatie geworden.

Weet u getroost, in de eerste lezing hoorden we het al; zelfs de weg van de Heer gaat niet altijd over rechte paden. Onze God is een God van mensen en dus ook een beweeglijke, een niet altijd rechtlijnige God.

Vandaag horen wij uit de mond van Jezus een parabel over een vader met zijn twee zonen. Jezus sprak deze gelijkenis uit in de tempel, net voor Pascha. Zijn publiek bestond uit Schriftgeleerden en Farizeeërs. Het getal twee doet bij zijn toehoorders direct een alarmbelletje rinkelen:

‘twee’ geeft gedoe. Denk aan Adam en Eva, samen moesten zij het paradijs verlaten. Jacob en Ezau, een gevecht op leven en dood.David en Goliath, klein tegen groot. Baas en knecht, rijk en arm,vreemd en eigen.‘Twee’ geeft vergelijkingsmateriaal en tegenstellingen.

Maar ‘twee’ heeft ook iets fijns, de meeste mensen kiezen er voor om in een relatie te zijn, bij een tweetal te horen. Een ‘setje’… zeggen sommige mensen wat oneerbiedig. Je kunt groeien aan elkaar en als het koud wordt kun je elkaar verwarmen.

Samen sta je sterk, ben je slimmer, heb je misschien ook meer lef.

Als goed voorbeeld kennen we de twee collega’s Sifra en Pua. De vroedvrouwen zijn slim, omdat zij joodse jongetjes in leven weten te houden en daarmee de Egyptenaren om de tuin leiden. Ruth en haar weerbarstige schoonmoeder Orpa staan samen sterk. Niet zonder reden zendt Jezus zijn leerlingen twee aan twee de wereld in.

Maar pas op! Het kan ook anders gaan.

De twee Emmaüsgangers liepen samen de verkeerde kant op, snapten niets van wat er gebeurd was in Jeruzalem. “Ga je mee verdwalen, ik weet de weg”, zag ik eens op een Loesje Poster staan.  En dan het grote drama, de tweeling Jacob en Ezau. Al in de moederschoot was er gedoe. Dit doet mij denken aan menig team van collega’s op de werkvloer. Regelmatig komen mij verhalen ter ore over hoe moeilijk het is om elkaar te respecteren in het anders zijn. Helaas is pesten niet alleen iets wat voorkomt bij kinderen.

Zo komen we terug bij de parabel van vandaag.

De ene zoon zegt ‘ja’ en doet ‘nee’, de andere zoon zegt ‘nee’ en doet vervolgens ‘ja’. Hoe menselijk kan het zijn. Een minister die anderen beboet, omdat zij geen 1 ½ meter afstand houden,  weet zelf geen afstand te bewaren op zijn eigen huwelijk … een beetje dom…

 

Wat zou het mooi zijn als mijn ‘ja’ altijd mijn ‘ja’ is en mijn ‘nee’, altijd mijn ‘nee’.  Ik groeide op in een doopsgezinde familie waarin pacifisme een belangrijke rol speelde. Ik leerde: ‘Je persoonlijk gegeven woord moet je trouw blijven. Een door jou uitgesproken ‘ja’ of ‘nee’ moet genoeg zijn.’ In de loop van het leven heb ik geleerd dat dit waar is als ideaal, maar dat er in de praktijk van het leven grijstinten bestaan.

Een eens gegeven ‘ja’ kan in andere omstandigheden een knellende band worden. Soms moet je kiezen voor overleven, waardoor je terugkomt op je eerder genomen besluit. Op mijn 18e deed ik belijdenis en zei ik ‘ja’ tegen de doopsgezinde broederschap; ongeveer tien jaar later werd ik katholiek. Nieuwe ervaringen brengen je op andere wegen die je voorheen nog niet kende.

Het leven is niet logisch en rechtlijnig.

Ik weet het zeker, de meeste mensen die in het huwelijk treden, zeggen met heel hun hart en met vertrouwen in de toekomst ‘ja’ tegen elkaar, terwijl hun ‘ja’ in de loop van de jaren uit kan groeien naar een ‘ja, maar’, of zelfs een ‘nee (niet meer)’.Als een stel in liefde en respect tientallen jaren samen kan zijn, is dat mooi en misschien wel een wonder. Er is echter zo veel dat we niet zelf in de hand hebben. Gelukkig kan er tussen ‘ja’ en ‘nee’ ook ruimte zijn. Het levenspad is onvoorspelbaar.

 

Ongeveer 25 jaar geleden deed ik mijn eerste professie. Ik zou liegen als ik in de afgelopen jaren nooit getwijfeld zou hebben. En nog altijd kunnen donkere wolken zich samenpakken.

Vragen als: Is de kerk van vandaag nog wel geloofwaardig genoeg?

Hoe moet het verder met de kleiner wordende Orde en de congregaties?

Leef ik zelf zuiver en radicaal genoeg? Geen zorgen hoor, ik ben nog altijd van harte dominicanes. En wat mijn twijfels betreft: tot nu toe hebben die mij geholpen om door alles heen te groeien, volwassener en sterker te worden in mijn geloof. In zekere zin ben ik meer van het ‘ja’ geworden: mijn ‘ja’ is een krachtiger ‘ja’ geworden. Ik ben mijn roeping als dominicanes, als verkondiger van een hoopvolle boodschap van liefde helderder gaan zien en begrijpen.

We gaan terug naar de Parabel.

De vader vraagt aan zijn zonen om in zijn wijngaard te komen werken. De wijngaard is Gods akker. De wereld waar de Heer aan het werk is. Het is een afgebakende ruimte die met zorg en aandacht wordt onderhouden en gekoesterd. Het is een profetisch beeld. Het is er anders dan in de wildernis erbuiten, waar niemand zich bekommert om iemand. Iedereen is daar onveilig, aan het lot en de wilde dieren overgeleverd.

Een wijngaard brengt een oogst, brengt vruchten voort. De vruchten van Gods arbeid is duurzame Vrede. Eeuwige vreugde die zich als wijn laat delen met velen. De wolf en het lam kunnen er samen spelen.

In de eerste lezing spreekt Ezechiël ons als balling in Babel, 586 jaren voor Christus toe. Hij wil niets liever dan dat zijn volk Israël weer in vrijheid en veilig kan leven.

Waar hij naar verlangt is vrede. Daarom roept hij bij monde van de Heer op:
“Bekeer je, denk na over waar je ‘ja’ op zegt, wat je doet en laat, het doet er toe.  Kies voor gerechtigheid, voor liefde, voor vrede die zich laat delen met velen.”

Wij gaan brood en wijn op tafel zetten.Laat de keuzes die Jezus in Zijn leven maakte, ook jou inspireren om te doen wat goed is. Laten we ons Zijn leven gedenken opdat ook wij van harte ‘ja’ kunnen zeggen. Dat Zijn rijk van Vrede ook hier in ons gestalte mag krijgen.

 

Holkje van der Veer o.p.

Top